Wat is Verlichting? Ontwaken? Inzicht?

Ontwaak, wordt wakker, je leven heeft een einde! Boeddhistische maar ook Christelijke monniken, monialen en Moslim soefi's, leren bewust blijven van de dood, van de eindigheid van hun leven. Dat besef is nodig om van je leven een boeiend vervullend leven te kunnen maken. Bewust worden van je dood als je horizon, laat je je leven als een geheel beleven. Dan kan je het ook evalueren en bijsturen in het licht van je leeftijd, je levensfase en je levensverwachting. Zo'n levensbalans is het eerste noodzakelijke ontwaken, de zogenaamde verlichting.

Meer over ontwaken, verlichting, inzicht:

Word wakker! Je leven heeft een einde

Bestaat er een god? Is er een hiernamaals?

Existentiëel ontwaken: voor elk probleem heb je maar een beperkte tijd.

Ontwaken maakt je leven tot een boeiend, zinvol avontuur.

Spiritueel ontwaken, je roeping.

Spiritueel leven: bescheiden en toch een uitdaging.

Meer over ontwaken, inzicht, verlichting.

Word wakker! Je leven heeft een einde

Verlichting is dus niets bijzonders. Het is maar het begin van de wijsheid. Het enige wat je doet is de realiteit aanvaarden en bewust met die tijd, de enige tijd die je hebt en bent, omgaan.
Je wordt ervan bewust dat er voor alles een tijd is. Een tijd is om te leren genieten (als baby). Een tijd om te leren van betrouwbare samenwerking te genieten (als kind). Een tijd om loyaal te worden (je adolescentie). Een tijd om rechtvaardig te worden (je jongvolwassenheid). Een tijd om duurzaam lief te hebben, opvoeden en een carrière te integreren (je volwassenheid). Een tijd om wijs te worden. En een tijd om te sterven.
Ontwaken is een noodzakelijke maar onvoldoende voorwaarde om je geweten te kunnen ontwikkelen. Ook kritisch denken en bezinnen (natuurlijk mediteren) zijn daarvoor nodig. Zo ontwikkel je er een lichamelijk aanvoelen van dat je niets anders beleeft dan je zijn: hoe je waarneemt, denkt, handelt en de gevolgen daarvan, kortom: hoe het leeft.
Eens je tot dat doorleefd gewaarworden van je tijdelijkheid komt, krijgt 'hier en nu' voor jou een zinvolle betekenis. Wat anders dan het 'hier en nu' van wie niet verder kijkt dan haar of zijn neus lang is. Hier, nu wordt voor je 'in deze fase van mijn leven met deze mensen in mijn omgeving'. Ook al ken je dag noch uur, met 30 nog zo'n 50 jaar tijd hebben, is anders dan met 65 statistisch nog zo'n 15 jaar meekunnen. Ontwaken laat je toe een verantwoordelijke volwassene te worden.

Bestaat er een god? Is er een hiernamaals?

Tot verlichting of inzicht komen is niet alleen dankzij je kritisch denken en natuurlijke meditatie tot het besef komen van je lichamelijkheid, aangeboren helingsprocessen, je eindigheid en van de tijd die je nog rest.
Ontwaken is ook je realiseren dat ook je ervaring van god - of hoe je het ook noemt - het resultaat is van je voorstellingen daarover. En, van hoe je daarmee bent omgegaan. Ook je huidige ervaring van god vindt zijn oorsprong in je eerste betekenissen daarrond uit je opvoeding en culturele omgeving. Die voorstellingen, deel van je bewustzijn, attitudes en manieren van denken, voelen en doen, evolueren op grond van de ervaringen die je maakt in een veranderende cultuur.

Wat is er dan werkelijk en wat is waar? Verlichting = de werkelijkheid beseffen.

Dat er geen kinderen door een heilige geest bij maagden verwekt, worden geboren om drie decenia later, na omgebracht te zijn, te verrijzen en nog eens veertig dagen later naar de hemel te vliegen etc., is mythologie. Dat een kerk verlangt dat hun leden elke zondag rechtstaand en luidop verkondigen dat ze dat geloven, toont je hoe zo'n instituut met mensen die spiritualiteit belangrijk vinden, omgaat. Soortgelijke misbruiken kenmerken ook alle andere religies en secten.

Verlichting, ontwaken vooronderstelt zo'n sceptische kijk die wat 'verkondigt' wordt, toetst aan wat relationeel èn maatschappelijk gedaan en gelaten wordt. Zo is het ook met wat men god of nirwana noemt. Wat gezagdragers van religies of levensbeschouwingen je willen doen geloven is niet werkelijk of waar. Je voor waar en werkelijk willen doen nemen wat zij geloven, is .... de werkelijkheid van hoe ze met jou omgaan.
Ook dat inzien, behoort tot ontwaken. Het is een essentieel en bevrijdend aspect van het inzicht.

Je ervaart min of meer bevredigende oplossingen van je omgang met de problemen waar je leven je mee confronteert. Maar dat je oplossingen jou en je omgeving gelukkiger maken, zegt niets over de juistheid van je benadering. Zegt niets over de waarheid of werkelijkheid van je voorstellingen.
Je hebt enkel geleerd hoe je benadering al dan niet lichamelijk weldoend aanvoelt, je problemen en conflicten oplost, tot duurzame liefde en geluk leidt. Dat is ook het enige wat je eruit kunt leren.

Existentieel ontwaken: om elke levensopgave te realiseren heb je maar een beperkte tijd

Maar er zijn ook andere inzichten die - als je er bewust van wordt - een ander perspectief aan je leven geven:
Het besef (=lichamelijk beleefde inzicht) dat je vruchtbare periode een einde heeft, bijvoorbeeld.
Of het begrijpen dat je lichamelijke aantrekkelijkheid als mogelijke moeder of vader vanaf je 40e snel bergaf gaat.
Of tot inzicht komen dat als je eigen 'ja' geen 'ja' is en je eigen 'nee' geen 'nee' is, je van betrouwbaarheid geen doorleefde ervaring hebt. Dat je daardoor, helaas, zelf niet kan onderscheiden op wie je staat kan maken en op wie niet. Waardoor je geen trouwe vrienden kan kiezen en het niet eens merkt als je er zo'n hebt.
Of inzien dat als je geen rechtvaardige hiërarchie van waarden hebt en niet voldoende op de hoogte bent van wetten, je geen hecht gezin maar ook geen succesvolle carrière kan opbouwen, laat staan beide combineren.
Besef van dat soort biologische en sociale realiteiten en hun gevolgen maakt en houdt je wakker, geeft je een geweten. (= en lichamelijk beseft weten).
Ontwaakt, wakker geworden uit je kinderlijke of puberale dromen, ben je in staat oplossingen te vinden voor levensproblemen waar duurzaamheid voor nodig is om ze te kunnen oplossen. Dankzij je ontwaken begin je de draagwijdte van lichaamsbesef, betrouwbaarheid, vriendschap, relatie, gezin, carrière en het combineren daarvan te snappen. Ontwaakt uit je onbewustheid kan je keuzes maken, plannen, aan de slag. Kan je je antwoorden vinden = ver-antwoord-elijk worden.

Bewust worden, tot inzicht komen, bewustzijn, besef, geweten, verantwoordelijkheid, verlichting ... zijn aspecten van éénzelfde zich verdiepend proces: wakker worden aan de realiteit.
De tijd die je dan bijvoorbeeld hebt tussen een wat uitgerokken jongvolwassenheid en een gezin stichten wordt je zo pregnant duidelijk: hooguit een tiental jaar. Als je pas rond je 40e klaar bent om aan kinderen te beginnen, zit je daaraan vast tot het einde van hun studies, tot minstens je 65e.
De tijd die je hebt om bijvoorbeeld een zinnelijke betrouwbare loyale en rechtvaardige complementaire partner te vinden, waarmee je een duurzaam gezin kan stichten, wordt je, eens je tot bezinning komt, verdomd duidelijk.
Als je dan echt wakker ook weet dat je zo iemand enkel kan vinden (herkennen) voor zover je doen en laten en je omgang zelf zinnelijk, zelfredzaam, betrouwbaar, loyaal en rechtvaardig geworden zijn ...., worden je de voordelen van een spirituele grondhouding al snel duidelijk.
Het soort zich steeds maar herhalende problemen waar je blijft mee kampen, weerspiegelt je gebrek aan bescheidenheid en kritisch denken. Die laten je merken welke vaardigheden je dringend moet ontwikkelen om problemen waar je huidige levensfase je voor stelt te kunnen oplossen en niet achterop te raken.

Ontwaken, wakker worden, maakt je leven tot een boeiend zinvol uitdagend avontuur.

Ontmoetingen die je toevallen, krijgen een zin. In het perspectief van wat er van mensen van jouw leeftijd normaal aan attitude en sociale competenties kan verwacht worden. Wat je daarmee aankan, klaren aangeboren bewustwordingsprocessen tijdens je natuurlijke meditatie voor je uit.
Als je bijv. een liefdevol gezin als veilig nest voor je kinderen wil, kijk je anders naar carrièrekansen in het buitenland. Overweeg je misschien eerder een job met kindvriendelijke werktijden dan veel (meer) geld. Of overweeg uitwijken naar een gezinsvriendelijker E.U. land.
Gebruik je 'een liefdevol gezin als veilig nest voor ons en onze kinderen' als criterium, als waarde of zelfs norm? Dan maak je andere keuzes bijv. tussen je zinnelijke, betrouwbare en loyale vrienden dan bijv als je monnik of moniale wil worden. Wat voor iemand je bent, wat je èchte hiërarchie van waarden is, merken jij en de anderen aan waarin je het meeste tijd en de energie steekt. Niet op je woorden komt het aan maar op waar je vooral tijd aan besteedt.

Wakker worden maakt je bewust van het existentiële aspect van je keuzes: van hun ingrijpende blijvende gevolgen voor het geluk van de rest van je leven. Als je wakker wordt, weet je waar je aan begint. Je begint bewuster dan de anderen te leven, je krijgt afstand. Je bezint. Je begint te beseffen.
Je reproduceert niet meer on-bewust je gebruikelijke aan een vorige levensfase aangepaste maar nu te kort schietende gedragspatronen, manieren van denken, nadenken, overwegen, voelen, leven en doen, .... .
Ontwaken (verantwoordelijk volwassen worden) is een noodzakelijke maar onvoldoende voorwaarde voor spiritueel ontwaken.

Spiritueel ontwaken: confrontatie met wat je ontroert en waartoe dat je oproept = je roeping.

Bewust worden en tot inzicht komen vereist dat je rustiger, natuurlijker, meer volgens natuurlijke ritmes leeft, je kritisch denken toelaat en de nodige tijden inlast om je natuurlijke aangeboren meditatie en helingsprocessen hun werk te laten doen.
Evenwicht tussen activiteit en niksen en een evenwicht tussen contact en alleen zijn, gezond eten, voldoende beweging, zinnig werk dat ook vrede en harmonie met de natuur respecteert, ... . Vroeger noemde men zo'n eenvoudige manier van leven 'ascese'.
Zonder dat gezonde evenwicht tussen je terugtrekken en je activiteiten+contacten, heb je geen tijd om te ontwaken en de sfeer van je attitudes gewaar te worden.

Wie je bent, ontdek je niet door introspectie.
Wie je echt bent, merk je pas aan de reële gevolgen van je kijk op het leven, van je doen en laten, waar je je tijd vooral aan besteedt. Wie je echt bent, merk je aan hoe je de problemen waar het leven vrouwen en mannen van je leeftijd voor stelt, gelukkig oplost.
De boom ken je aan zijn vruchten.
Dankzij je natuurlijke meditatie, kritisch denken en je relationele en sociale vaardigheden ontwikkelen, heb je de existentiële problemen waar het leven mensen van je leeftijd altijd voor stelt, leren oplossen. Maar, precies daardoor kan je bewust beginnen worden van iets diepers. Je beseft stilaan meer wat je raakt, ontroert, boeit, waar je van houdt, wat je vervult, waar je (blijkbaar) dieper naar verlangt. En, je beseft ook wat je verontrust of verontwaardigd.

Spiritueel ontwaken is je doorheen het oplossen van die normale existentiële problemen bewust worden van wat je - door wat je hebt mee gemaakt, gemist, ervaren en geleerd hebt - aan talenten, interesses, kennis en vaardigheden hebt ontwikkeld.
Je begint te beseffen met welk soort mensen omgaan, je uitnodigt tot prettige betrouwbare samenwerking, vriendschap, intimiteit, engagement, je verder ontwikkelt en bekwaamt in je existentiële problemen oplossen.
En, met welk soort mensen omgaan ontgoocheling, pijn, onrust, onbevredigdheid, oppervlakkigheid, ..., in je leven houdt of brengt. Je leert onderscheiden.

Door meer evenwicht tussen activiteit en niets doen, tussen contact en alleen zijn, kan je (manier van) leven uitklaren. Zo word je ook bewust van terugkerende tendensen en soorten ontmoetingen in je leven. En, kan je beginnen onderscheiden welke tendensen, ontmoetingen, activiteiten, vriendschappen en partners, je zowel nieuwsgieriger als lichaamsbewuster, betrouwbaarder, trouwer, rechtvaardiger en liefdevoller, kortom menselijker, helpen worden.
Er klaart stilaan een grondtendens uit : het soort ervaringen en ontmoetingen die je ontroeren, boeien, bezig houden, verontrusten, verontwaardigen, raken, ... oproepen. Oproepen tot een Weg waar je meer vervulling in vindt. Een Weg die je bovenop het genieten van je zinnelijkheid, betrouwbaarheid, loyauteit, rechtvaardigheid en duurzame liefdevol samenleven, een diepere zin aan je leven als geheel geeft. = je roeping.
Door het opgeven van je egocentrisme en dat rustige gewaarzijn (=meditatie) verdiepen je zinnelijkheid, seksualiteit, empathie, je betrouwbaarheid en kracht, je loyauteit, rechtvaardigheid en liefdebekwaamheid. En, word je bewust van waar je leven je - door wat je hebt mee gemaakt, gemist, ervaren en geleerd hebt - toe oproept, je roeping.
Spirituele ontwikkeling is inzicht krijgen over je roeping, hoe die ontwikkelen en in je existentiële groei integreren.

Spiritueel leven: bescheiden en toch een uitdaging.

Je roeping is niets 'groots'. Hij ligt gewoon in het verlengde van wat je zelf ervaren, meegemaakt, gemist hebt. Je roeping ligt in het verlengde van wat je ontroert, mooi, goed, waardevol, vervullend, ... , vindt. En, waar je bezorgd, verontrust of verontwaardigd over bent. Die uitnodiging tot iets meer dat je leven een diepere zin geeft, ligt in het verlengde van waar je door je eigen leven gevoeliger voor bent geworden en in lijn met de ontwikkeling van je aanvoelen:
1.van meevoelend aanvoelen van de emoties van de andere (sensitiviteit) via
2.inzicht, begrijpen en aanvoelen van de situatie van de andere (empathie) naar
3.inzicht, begrijpen en aanvoelen van hoe die situatie en hoe hij ze beleeft hem tot zijn handelen brengt (roletaking).
4.inzicht in hoe het sociaal-economisch beleid van de overheid die ongelijkheid van kansen schept en in stand houdt.

Je roeping is iets heel persoonlijks. Hij ligt in de lijn van de extra openheid voor situaties verwant met wat jij hebt meegemaakt en daardoor geworden bent. Hij is geworteld in je geschiedenis, in je competenties. In de gelukkige en minder gelukkige ervaringen en ontmoetingen waardoor je bent gaan leven zoals je nu leeft.
Maar je roeping is tegelijk een uitdaging: je wordt bewust van onrechtvaardige ongelijkheden en hun maatschappelijke oorzaken.
Die roepen je op tot handelen, tot inzetten van je betrouwbaarheid, loyauteit, rechtvaardigheid en duurzame liefde en je bijkomende competenties om daar, door je leven, studie, opleiding, en beroeps- en levenskeuzes iets aan te doen.
Om de wereld waarin je leeft menselijker te maken, bewust van en rekening houdend met hoe geldmachten die onze wegwerpmaatschappij regeren dat tegenwerken. Uiteindelijk gaat het altijd om een conflict tussen menselijkheid en hebzucht.

Dat is een waagstuk, een uitnodiging tot opstaan, tot aan de slag gaan, tot kracht, tot 'verrijzen', tot anders gaan leven. Bijdragen tot een liefdevoller menselijker wereld, bijdragen om precies dàt tekort waar je omgeving (gezin, familie, vriendenkring, buurt, werk, samenleving, ... ) onder lijdt mee op te lossen, kan een watje niet.  
Het gaat immers om die tekorten waar jezelf ook onder geleden hebt, daardoor kan jij die zo precies aanvoelen.
Dat impliceert wakker worden en 'opstaan' ook : anders maar efficiënt kunnen omgaan met gezag. Je roeping volgen gaat om je manier van je gezin, familie, ... hun omgeving, liefdevoller, menselijker maken, om menselijker met kinderen, volwassenen, ouderen, anderen om te gaan. Om daar voor op te komen, op een efficiënte manier, ook bij machtigen.
Je roeping is deel van je geweten: de toetssteen van het diepste in jezelf voor het liefdevolle van je leven = natuurlijke spiritualiteit.  

Ontwaken en je natuurlijke aangeboren meditatie en helingsproces toelaten. Tijd maken voor jezelf. Je kritisch denken ontwikkelen. De problemen waar het leven iedereen van je leeftijd voor stelt, oplossen. Je eigen talenten ontwikkelen. Dat leidt vanzelf naar het ontdekken van je roeping. Die oproep vanuit het beste van jezelf tot bijdragen aan een menselijker wereld.

Meer over ontwaken volgens verschillende religies:

wikipedia Oosterse filosofie
Een prof Sinologie en Jezuiet (staat doorgaans voor intelligentie ;-) over onderscheiding en roeping.
Stanford Encyclopedia of Philosophy, awakening.

Een no master no mysticism boekje van Rahula Walpola over wat de Boeddha wel en niet beweerd heeft: Wat de Boeddha onderwees.